بایگانی دسته: روش تحقیق کیفی

مقاله نویسی، پایان نامه نویسی

اصول نگارش مقدمه مقاله که باید رعایت کنیم .

اصول نگارش مقدمه مقاله که باید رعایت کنیم .

پایان نامه نویسی مقاله نویسی
پایان نامه نویسی مقاله نویسی

۱- مقدمه از كليات شروع و به سمت جزئيات حركت كند.

۲- در ابتداي مقدمه سعي شود زمينه مسأله و سپس خود مسأله بيان شود.

۳- زمينه مسأله بايد شواهدي دال بر وجود مسأله با استناد به نظرات متخصصان

و يا نتايج پژوهش هاي پژوهشگران مطرح كند.

۴- زمينه مسأله بايد علل احتمالي بروز مسأله، محدوده مسأله و ويژگي‌هاي آن را مشخص سازد.

۵- بيان مسأله در واقع همان هدف كلي تحقيق است يا مي‌تواند به صورت يك سوال كلي نيز مطرح شود.

۶- در بيان مسأله بايد تمام متغيرهاي مورد مطالعه شامل مستقل، وابسته،

تعديل كننده و واسطه اي (در صورت وجود )گنجانده شود.

۷- زمينه مسأله در حد يك پاراگراف و بيان مسأله در حد يك تا دو جمله باشد.

۸- اگر پژوهش مبتني بر نظريه يا نظريه‌هاي خاصي است در حد يك پاراگراف مباني نظري پژوهش ذكر شود.

۹- پيشينه تجربي پژوهش كوتاه باشد

و صرفاً نتايج مطالعات كاملاً مرتبط و اصلي به گونه انتقادي بازنگري شود .

ذكراين نكته ضروري است كه منظور از بررسي ادبيات پژوهش نقل آن نيست،

بلكه يك بازنگري انتقادي است كه ازخلال اين بازنگري مسأله پژوهشي تصريح مي‌شود.

۱۰- پيشينه تجربي به گونه‌اي بيان شود كه مطالعه شما را در چهارچوب پژوهش‌هاي انجام شده و وسيع‌تر قرار دهد. به‌عبارت فني‌تر، ضرورت مطالعه خود را بر اساس شكاف در يافته‌هاي قبلي توجيه كنيد.

۱۱- مباني نظري و پيشينه تجربي به گونه‌اي بيان شود كه منطقي براي گزاره‌هاي پژوهش فراهم آورد.

۱۲- اهميت مطالعه ذكر شود. اهميت مطالعه مي‌تواند به طور آشكار بيان شود و يا در بيان مسأله يا هدف پژوهش مستتر باشد.

۱۳- به طور كلي، در مقدمه سعي شود مسأله و گستره آن به گونه بارز مطرح شود و بر مبناي ادبيات پژوهشي گزاره‌هايي براي حل اين مسأله پيشنهاد شود.

۱۴- سعي شود مقدار حجم مقدمه خلاصه مبسوط % ۲۰ از كل مطالب نگارش شده باشد.

در نوشتن مقدمه مقاله باید از چندین کار اجتناب کنیم

در نوشتن مقاله کارهای زیادی باید انجام شود تا مقاله تکمیل شده یک مقاله شود

ولی گاهی اشتباهاتی باعث می شود که کیفیت مقاله کاهش یافته و چاپ آن در مجلات معتبر غیر ممکن شود.

بعضی از این اشتباهات به این صورت می باشد:

1️⃣اشتباه اول : نخست اینکه مقدمه جای درد دل کردن نیست. به این معنی که باید یک راست برویم سر اصل مطلب و حاشیه نرویم.

2️⃣اشتباه دوم: اشتباه دیگر در مقدمه این است که مسایل بدیهی و پایه ای را بیش از حد توضیح بدهیم.

باید توجه کنیم که مخاطب اصلی مقالات علمی ،متخصصین حوزه تحقیقاتی ما هستند .

فقط مواردی را بیان کنیم که به طرح موضوع و نشان دادن ضرورت آن و اهمیت مقاله کمک می کند.

3️⃣اشتباه سوم: این اشتباه از دو اشتباه بالا مهمتر است این است که شتاب در کار نداشته باشیم

که این عامل در این مورد باعث می شود که اشتباهات تایپی و نگارشی و … در مقاله داشته باشیم.

4️⃣اشتباه چهارم: ساختار نگارشی و گرامری مقاله را رعایت نکنیم.

نرم افزار های کمی: SPSS- PLS – Amos

نرم افزار کیفی: Maxquda

مناسب ترین قیمت و کیفیت عالی انجام می گیرد.

تعیین حجم نمونه با:Spss samplepower

روش های تماس:

Mobile :  09143444846  واتساپ – تلگرام

Telegram: @abazizi

وبلاگ ما

برای تحلیل داده های آماری با کیفیت بالا و قیمت مناسب همین جا  کلیک

مقاله نویسی، پایان نامه نویسی

چگونه یک مقاله مروری سیستماتیک(Systematic Review) بنویسیم؟

چگونه یک مقاله مروری سیستماتیک(Systematic Review) بنویسیم؟

محققین در فرآیند نگارش مقاله مروری سیستماتیک، ملزم به رعایت مراحلی مشخص و بر اساس قرارداد یا برنامه‌ای هستند

که قبل از انجام تحقیق می‌بایست تنظیم گردد و به تایید نویسندگان برسد.

این قرارداد مستند به محقق کمک می‌کند که همه مراحل تدوین مقاله را بر اساس یک طرح دقیق پیش ببرد

و با استانداردسازی روش‌ها و ابزارهای تحقیق، از سوگیری و انحراف از مسیر پژوهش جلوگیری کند.

🔻به طور کلی برای تدوین مقاله مروری سیستماتیک، یک فرآیند 7 مرحله‌ای به صورت متداول در نظر گرفته می‌شود:

🔺مرحله 1: مشخص نمودن سوال پژوهش

تعیین سوال پژوهشی مرحله بسیار مهمی در تدوین مقاله مرور سیستماتیک است.

سوال پژوهش نباید خیلی محدود و غیر قابل تعمیم و یا خیلی وسیع و فاقد نتیجه گیری واحد برای جمعیت مورد نظر باشد.

برای تعیین سوال پژوهش باید به 4 جزء اساسی در آن توجه شود:

1.  گروه مورد مطالعه تعیین شود؛

2.  گروه مداخله یا مواجهه مشخص گردد؛

3.  مقایسه، کنترل و یا مداخلات جایگزین تعیین گردد؛

4.  و در نهایت نتایج و پیامدهای مدنظر بیان شود.

با بیان یک سوال پژوهشی جامع می‌توان نقاط قوت و ضعف مطالعات انجام شده را مشخص کرده

و مشکل موجود را به صورت کاملا واضح در قالب یک پرسش، تعیین نمود.

🔺مرحله 2: مشخص نمودن قرارداد یا برنامه تدوین مقاله

تمامی ‌روش‌هایی که برای مرور مطالعات پیشین باید مدنظر قرار گیرد، قبل از جستجو در این قرارداد مشخص می‌شود

 تا از هر گونه انحراف و مداخله محقق در حین انجام کار خودداری گردد.

این قرارداد موجب تعیین تمامی‌ روش‌های جستجو و دسته بندی مقالات، روش استخراج داده‌های مورد نیاز از آن‌ها و شیوه نامه تحلیل و تفسیر یافته‌ها می‌گردد

و بدین ترتیب بدون سوگیری، موجب افزایش کارآمدی نتیجه مطالعه می‌شود.

 این قرارداد پس از تنظیم و تکمیل توسط صاحب‌نظران مورد نقد و بررسی قرار می‌گیرد

و اشکالات موجود در آن برطرف می‌گردد.

این اصلاحات تا زمانی ادامه می‌یابد تا فرم کامل قرارداد بدون هیچگونه ایراد اجرایی در دسترس محققین قرار بگیرد.

🔺مرحله 3: مشخص نمودن روش‌های جستجوی متون مورد نیاز

جستجوی متون موجود در پایگاه‌های داده برای تعیین مطالعات مرتبط با پرسش تعیین شده

 در مقاله مروری و یافتن اطلاعات مورد نیاز، اقدام دیگری است که محققین مقالات مروری سیستماتیک در دستور کار خود دارند.

در این خصوص توصیه می‌شود که از پایگاه‌های داده‌ای که اطلاعات وسیع مرجع نگاری را در دسترس قرار می‌دهند استفاده شود.

 برای اینکه بتوان میزان انحراف از نتیجه مورد نظر را به حداقل رساند، بهتر است که یک جستجوی جامع

از چند پایگاه داده صورت بگیرد تا دسترسی به بالاترین تعداد مطالعات قابل بازیابی به شکل بهتری انجام شود.

در نظر داشتن معیارهای درج شده در قرارداد برای انتخاب مقالات و معیار ورود و خروج آن‌ها در این مرحله، بسیار حائز اهمیت است.

اگر مراحل جستجو و انتخاب پایگاه داده مناسب به درستی انجام شود، مقدار قابل توجهی از اطلاعات مفید جهت دستیابی به شواهد جدید در اختیار محققین قرار خواهد گرفت.

🔺مرحله 5: ارزیابی کیفیت مطالعات منتخب

ارزیابی کیفیت روش کار و اعتبار مطالعات، مرحله مهمی در فرآیند نوشتن مقالات مروری سیستماتیک محسوب می‌گردد.

در این مرحله ابتدا به مرجعی که مقاله در آن چاپ شده و میزان اعتبار آن دقت کنید.

سپس به یافته‌های مربوط به نویسنده مقاله توجه نمایید

و اعتبار علمی او را مورد بررسی قرار دهید.

در ادامه سال انتشار مقاله را بررسی کرده و اگر جزء مقالات قدیمی در حیطه مورد نظر بود،

به جستجوی مطالعات جدیدتر و تکمیل کننده موضوع مقاله مروری بپردازید.

نکته دیگر در ارزیابی کیفی، بررسی میزان ارجاع دهی و استناد به مقاله در سایر مطالعات است

 که نرخ بالاتر در این مورد، بیانگر میزان اعتبار علمی مطالعه است.

مرحله 6: تحلیل نتایج بدست آمده

پس از بررسی کیفی مطالعات با استفاده از روش‌های تحلیلی، به بررسی و تجزیه و تحلیل داده‌های به‌دست آمده پرداخته می‌شود.

در صورتی که نتایج مطالعات نسبتاً مشابه باشد، برای ارزیابی دقت برآوردها و انسجام نتایج، از متاآنالایز استفاده می‌شود و اگر مطالعات از نظر جمعیت مورد بررسی، روش‌های آماری و پیامدهای ایجاد شده در گروه‌های متفاوتی قرار داشته باشند،

از روش‌های دیگری برای تحلیل نتایج آن‌ها استفاده می‌شود.

معروف‌ترین نرم افزاری که برای متاآنالایز از آن استفاده می‌شود review manager یا به اختصار RevMan است

که به منظور مقایسه بین مطالعات، تهیه جداول تحلیلی و بررسی داده‌های مدنظر به منظور پاسخ به سوال پژوهش قابل استفاده است.

در این مرحله از نحوه نوشتن مقاله مروری سیستماتیک، به همراه متاآنالایز یافته‌ها می‌بایست به بیان نام نرم افزارهای استفاده شده،

شاخص‌های آماری تحت بررسی و روش‌های آماری و تحلیلی هم پرداخته شود.

مرحله 7: تفسیر و ارزیابی نتایج

آخرین مرحله در نحوه نوشتن مقاله مروری سیستماتیک، تفسیر یافته‌ها و ارائه یک جمع بندی به منظور استفاده از نتیجه گیری در تصمیمات و پاسخ به پرسش اساسی پژوهش است.

در این مرحله یافته‌های حاصل از مطالعات توسط روش‌های فراتحلیلی یا سایر روش‌های کمی و کیفی، مورد ارزیابی قرار می‌گیرد

و اگر ناهمگونی اطلاعاتی و یافته‌های سطح پایینی در برخی از مطالعات وجود داشته باشد،

نویسندگان در بخش کاربردهای پژوهش، پیشنهاداتی را برای پژوهش‌های بعدی و در جهت ارتقاء نواقص مطالعات گذشته ارائه می‌دهند.

به طور کلی یافته‌های حاصل از مطالعه مروری بر اساس میزان تعمیم پذیری، انسجام نتایج و تغییر در نتایج مورد بررسی قرار می‌گیرند.

همچنین محدودیت‌های موجود در روند پژوهش و یافته‌های جدید مبتنی بر مقاله مروری هم در این بخش مشخص خواهد شد.

در نهایت از تحلیل و تفسیر نتایج مقاله مروری سیستماتیک برای پاسخ به پرسش ابتدایی این مقاله که هدف اساسی پژوهش هم محسوب می‌شود، استفاده می‌گردد.

🔺مرحله 8: جمع بندی و نتیجه گیری
نوشتن مقاله مروری سیستماتیک یکی از روش‌های مرسوم و مورد قبول برای ارائه یافته‌های پژوهشی به پژوهشگران و دانشجویان است.

نحوه نوشتن مقاله مروری سیستماتیک به دانش و تجربه مرتبط نیازمند است و بر خلاف ظاهر ساده‌ای که دارد، فرآیند دشواری خواهد داشت.

در مقاله مروری سیستماتیک بر طبق یک موضوع علمی مشخص، به صورت دقیق و نظام مند به بررسی پژوهش‌های علمی انجام شده پرداخته می‌شود

که در این پروسه، پژوهش‌های مرتبط پیشین شناسایی، جستجو، جداسازی و انتخاب و در نهایت نتایج آن‌ها با یکدیگر ترکیب می‌شود. بر این اساس می‌توان مقالات مروری سیستماتیک را یکی از بهترین منابع تحقیقاتی قابل ارجاع معرفی نمود.

منبع پارس پژوه

برای مشاهده لیست همه ی  پرسشنامه های استاندارد لطفا همین جا روی پرسشنامه استاندارد  کلیک فرمایید.

تحلیل داده های آماری برای پایان نامه و مقاله نویسی ،تحلیل داده های آماری شما با نرم افزارهای کمی و کیفی ،مناسب ترین قیمت و کیفیت عالی انجام می گیرد.

نرم افزار های کمی: SPSS- PLS – Amos

نرم افزار کیفی: Maxquda

تعیین حجم نمونه با:Spss samplepower

روش های تماس:

Mobile :  09143444846  واتساپ – تلگرام

Telegram: @abazizi

وبلاگ ما

برای تحلیل داده های آماری با کیفیت بالا و قیمت مناسب همین جا  کلیک کن.

پرسشنامه استاندارد

انواع متغیر در تحقیق

انواع متغیر
متغیرها انواع مختلفی دارند و بر اساس مبانی مختلف طبقه بندی می شوند

طبقه بندی متغیرها بر اساس رابطه
1)متغیر مستقل: که به آن متغیر محرک یا درونداد هم گفته میشود.پژوهشگر آن را اندازه گیری و دست کاری میکند تا تاثیر یا ارتباط آن را با متغیرهای دیگر معین کند.یا میتوان گفت متغیر مستقل یک ویژگی از محیط فیزیکی و اجتماعی است که بعد از انتخاب و دستکاری محقق مقادیری را میپذیرد تا تاثیرش بر متغیر وابسته به صورت منفی یا مثبت مشاهد شود.
2)متغیر وابسته:که به آن متغیر پاسخ یا برونداد نیز میگویند. این متغیر از طریق متغیر مستقل پیش بینی میشود. متغیر وابسته اندازه گیری میشود تا تاثیر متغیر مستقل بر آن معلوم شود.
3)متغیر میانگر یا واسطه:متغیری است که رابط بین متغیر وابسته و مستقل قرار میگیرد .
طبقه بندی متغیرها بر اساس نقش
1)متغیر های علی:این متغیرها در واقع همان متغیرهای مستقل هستند که عامل به وجود آورنده یک پدیده مطالعه میشوند.

2)متغیرهای توصیفی:این متغیرها نشان دهنده صفات یا ویژگیهای یک پدیده یا شی هستند و وضعیت آنها را توضیح میدهند.و در تحقیقات توصیفی کاربرد زیادی دارند.

طبقه بندی متغیرها بر اساس تعدا ارزشها
1)متغیرهای دو ارزشی:به متغیرهایی گفته میشود که به آنها فقط دو مقدار یا دو عدد نسبت داده میشود به این متغیرها دو بخشی نیز گفته میشود.

2)متغیرهای چند ارزشی:متغیرهایی هستند که بیش از دو مقدار یا عدد به آنها اختصاص داده میشود.
سایر متغیرها
1)متغیرهای جانبی:این متغیرها در تحقیق وجود دارند ولی موضوع اصلی تحقیق را تشکیل نمی دهند.انواع این متغیر عبارتند از:
متغیرهای تعدیل کننده: محقق این متغیرها را دستکاری میکند تا مشخص شود آیا تغییر آن موجب تغییر در همبستگی بین متغیر مستقل و وابسته میشود؟
متغیرهای کنترل: به دلیل اینکه ممکن است محقق نتواند تمام متغیرها را همزمان بررسی کند بعضی از متغیرها را حذف کرده و یا اثر آنها را خنثی میکند به این متغیرها ،متغیرکنترل گویند.
متغیرهای مداخله گر یا مزاحم:این متغیرها قابل مشاهده و اندازه گیری نیستندولی بر متغیر وابسته اثر میگذارند.

2)متغیرهای کمی و کیفی:متغیر کمی به متغیری گفته می‌شود که انسان می‌تواند برای اندازه‌گیری آنها یک واحد و مبدأ مشخص به وجود آورد یا آن که تفاوت ناشی از تغییرات آن را می‌توان با عدد مشخص کرد؛ متغیر کمی را با مقیاس فاصله‌ای و نسبی می‌توان اندازه‌گیری کرد
متغیر کیفی:به متغیری اطلاق می‌شود که تفاوت‌های ناشی از تغییرات آن را به صورت عدد نمی‌توان مشخص کرد یا این که متغیر کیفی، متغیری است که پژوهش‌گر نمی‌تواند آن را اندازه بگیرد و با اعداد و ارقام ویژگی‌های آن را نشان دهد.
گرچه می‌توان با کدگذاری آنها را به صورت عدد نشان داد، ولی عملیات ریاضی روی آن اعداد، میسر نیست
. متغیرهای کیفی را می‌توان با مقیاس اسمی و در برخی موارد با مقیاس رتبه‌ای، اندازه‌گیری کرد.
3)متغیر گسسته و پیوسته:متغیر پیوسته متغیری است که قابلیت این را دارد که مجموعه منظمی از ارزش‌ها یا مقادیر را در محدوده معینی بپذیرد. هر چه ارزش یک متغیر بیشتر باشد، به این معنی است که در مقایسه با ارزش کوچک‌تر، مقادیر بیشتری از خصوصیت مورد نظر را دارد

متغیر گسسته متغیری است که نمیتواند هر ارزشی را به خود اختصاص دهد؛ بلکه فقط مقدار مشخصی را به خود نسبت می‌دهد. در این نوع متغیرها، مقیاس مورد استفاده، اسمی می‌باشد
4)متغیرهای مستقل عملی یا فعال و هویتی یا تشخیصی:
متغیرهای مستقل بر حسب توانایی محقق در دستکاری آنها به دو دسته تقسیم میشوند
متغیر مستقل فعال به متغیری گفته میشود که محقق می تواند آزمودنی ها را در سطوح مختلف آن به صورت تصادفی جایگزین نماید.اما در متغیر مستقل هویتی محقق این توانایی را ندارد که آزمودنی ها را در سطوح مختلف متغیر جایگزین کند و ماهیت سطوح این متغیر ها به نحوی است که آزمودنی ها خود به خود و بدون دخالت محقق قبلا در آن سطوح قرار گرفته اند.

مقاله نویسی، پایان نامه نویسی

روش تحقیق توصیفی چیست؟

روش تحقیق توصیفی چیست؟

در تحقیقات توصیفی محقق به دنبال چگونه بودن موضوع است و می­خواهد بداند پدیده، متغیر، شیء یا مطلب چگونه است. به عبارت دیگر، این تحقیق وضع موجود را بررسی می­کند و به توصیف منظم و نظام­دار وضعیت فعلی آن می­پردازد و ویژگی­ها و صفات آن را مطالعه و در صورت لزوم ارتباط بین متغیرها را بررسی می­نماید.

تحقیق توصیفی، جامعه، شرایط و پدیده ها را به طور صحیح و سیستماتیک توصیف می کند. این نوع تحقیق به سوالاتی که شامل چه چیزی، چه زمانی، کجا، و چگونه هستند، پاسخ می دهد ولی برای پاسخ به سوالاتی که شامل چرا می گردند، کاربردی ندارد. برای پاسخ به این سوال از روش تحقیق آزمایشی استفاده می شود.


کشف قوانین علمی؟

در طراحی تحقیق توصیفی برای بررسی متغیرها انواع روش های کمّی و کیفی به کار گرفته می شود. برخلاف تحقیق آزمایشی، پژوهشگر متغیرها را کنترل یا دستکاری نمی کند، ولی آنها را مورد مشاهده و آزمون قرار می دهد.

کشف قوانین علمی و روابط علت و معلولی یا همبستگی بین متغیرها و عوامل به عنوان گزاره­های کلی، از طریق تحقیقات توصیفی امکان­پذیر نیست. از این گونه تحقیقات می­توان مثال­های فراوانی را ذکر کرد که برای نمونه به چند مورد اشاره می­شود: بررسی وضعیت کارکنان یک اداره، مطالعۀ روابط مدیر با کارکنان، مطالعۀ شیوه مدیریت یک مدیر موفق

کاربردی یا بنیادی؟

تحقیقات توصیفی هم جنبۀ کاربردی دارد و هم جنبۀ بنیادی؛ در بُعد کاربردی از نتایج این تحقیقات در تصمیم­گیری­ها و سیاست­گذاری­ها و همچنین برنامه­ریزی­ها استفاده می­شود. تصمیم­گیری­ و سیاست­گذاری در قلمرو کار مدیریت­ها قرار دارد و کار مدیران جامعه، اعمّ از مدیران عالی سیاسی یا مدیران رده­های پایین، چه در بخش دولتی و عمومی و چه در بخش خصوصی و شرکت­ها، تصمیم­گیری­ است. دانستن وضعیت حیطۀ مدیریت و تحول متغیرها برای تصمیم­گیری امری ضروری است و بدون آگاهی از وضع جامعه، گرایش­ها، ویژگی­ها، کیفیت متغیرها و نیز عوامل مؤثر در حیطۀ مدیریت نمی­توان تصمیم­گیری و سیاست­گذاری نمود. برای آگاهی از این امور تحقیقات توصیفی ضرورت دارد.

برای برنامه­ریزی نیز تحقیقات توصیفی باید انجام شود. برنامه­ریزی برای امور اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، اداری، امنیتی یا فضایی-­ جغرافیایی پدیده­ای است که متضمن پیش­بینی و برآورد است و با درجه­ای از احتمال از نظر امکان وقوع همراه است. برای پیش­بینی و برآورد وضع آتی و آیندۀ امری که موضوع برنامه­ریزی است دانستن وضع گذشته و حال آن امر یا موضوع و نیز آگاهی بر رفتار متغیرها و پارامترها و تعیین ضریب تغییرات آنها و شاخص­سازی برای برآورد و پیش­بینی آنها ضرورت دارد. دستیابی به این شاخص­ها و تبیین وضع موجود و استوارسازی آینده بر پایۀ وضع موجود مستلزم تحقیقات توصیفی است تا بتوان آن را برای برنامه­ریزی تصویرسازی کرد.

تحقیقات توصیفی در بُعد بنیادی به کشف حقایق و واقعیت­های جهان خلقت می­انجامد. این تحقیقات در علوم پایه، مانند فیزیک، شیمی، زیست­شناسی، زمین­شناسی، ژنتیک، جغرافیا، روان­شناسی، جامعه­شناسی و اقتصاد به کشف حقایق علمی و دستیابی به انبوهی از معلومات کلی به روش استقرایی منجر می­شود.

 روش بررسی؟

در این تحقیقات نوعاً از روش­های مطالعۀ کتابخانه­ای و بررسی متون و محتوای مطالب و نیز روش­های میدانی نظیر پرسش­نامه، مصاحبه و مشاهده استفاده می­شود. 

نظرسنجی
نظرسنجی به شما اجازه می دهد تا حجم زیادی از داده های تحقیق را جمع آوری و تکرار، میانگین و الگوهای آن را تحلیل نمایید. استفاده از نظرسنجی روشی معمول در روش تحقیق همبستگی که هدف آن یافتن رابطه میان متغیرهاست، محسوب می شود. دیگر موارد استفاده نظرسنجی عبارتند از:
•    توصیف جمعیت یک منطقه یا کشور
•    سنجش نظرات عمومی در رابطه با موضوعات سیاسی و اجتماعی
•    ارزیابی رضایت مشتریان از محصولات و خدمات شرکت ها و سازمان ها
مشاهده
مشاهده، جمع آوری داده ها به منظور بررسی رفتارها و پدیده ها را بدون تکیه بر صداقت یا درستی پاسخ مشارکت کنندگان، برای شما امکان پذیر می کند. اغلب اوقات این روش برای درک رفتار افراد در شرایط واقعی زندگی، توسط روانشناسان، پژوهشگران حوزه های اجتماعی و بازاریابی به کار گرفته می شود.
مشاهده هویت ها و پدیده های فیزیکی، بخش مهمی از تحقیق در علوم طبیعی محسوب می شود. مشاهده و توصیف سیستماتیک موضوع مورد تحقیق پیش از توسعه نظریه، مدل و فرضیه قابل آزمون ضروری است. 
مطالعات موردی
مطالعه موردی برای توصیف مشخصه های مبحثی خاص (مانند یک فرد، گروه، رخداد یا سازمان) استفاده می شود. مطالعات موردی به جای جمع آوری داده ها با حجم بالا برای شناسایی الگوها در زمان ها و مکان های متفاوت به جمع آوری اطلاعاتی با جزئیات زیاد برای شناسایی مشخصه های یک مبحث تعریف شده می پردازد.
اغلب اوقات مطالعات موردی به جای توصیف گزاره های تعمیم پذیر، بر موارد غیر معمول و جذابی تمرکز می کند که فرضیات را به چالش می کشند، بر پیچیدگی موضوع می افزایند یا چیزی جدید درباره مسئله تحقیق افشا می کنند.


چه زمانی از تحقیق توصیفی استفاده کنیم؟
هنگامی که هدف پژوهش، شناسایی مشخصه، تکرار، همبستگی و طبقه بندی متغیرهاست، تحقیق توصیفی انتخاب مناسبی محسوب می گردد. استفاده از این نوع پژوهش هنگامی مفید است که درباره موضوع یا مسئله تحقیق اطلاعات چندانی ندارید. طبیعتا پیش از این که درباره چرایی یک اتفاق تحقیق نمایید، می بایست درکی از چگونگی، زمان و مکان آن رخداد داشته باشید.
مثال هایی از سوالات تحقیق توصیفی
•    طی 20 سال گذشته بازار خرید و فروش ملک چه تغییراتی داشته است؟
•    مشتریان شرکت X، محصولات Y یا محصولات Z را ترجیح می دهند؟
•    چه تفاوت های ژنتیکی، رفتاری و مورفولوژیکی میان گربه سانان و گربه های خانگی اروپایی وجود دارد؟
•    محبوب ترین منابع خبری آنلاین میان افراد زیر 18 سال کدامند؟
•    بیماری A چطور در جامعه B شیوع یافته است؟

پایایی و روایی؟
تحقیق توصیفی از روش های تحقیق کمّی و توصیفی استفاده می کند. در تحقیق توصیفی برای اطمینان از روایی و پایایی یافته های پژوهش، طراحی تحقیق می بایست با دقت بالایی صورت بگیرد.

انواع تحقیقات توصیفی ؟

 تحقیقات توصیفی  از نظر شیوۀ نگرش و پرداختن به مسئلۀ تحقیق به دو دسته تقسیم می­شود:

1. تحقیقات توصیفی محض. محقق صرفاً به کشف و تصویرسازی ماهیت، ویژگی­ها و وضعیت موجود موضوع و مسئله تحقیق می­پردازد.

2. تحقیقات توصیفی- تحلیلی. محقق علاوه بر تصویرسازی آنچه هست به تشریح و تبیین دلایل چگونه بودن و چرایی وضعیت مسئله و ابعاد آن می­پردازد. محقق برای تبیین و توجیه دلایل، نیاز به تکیه­گاه استدلالی محکمی دارد. این تکیه­گاه از طریق جستجو در ادبیات و مباحث نظری تحقیق و تدوین گزاره­ها و قضایای کلی موجود دربارۀ آن فراهم می­شود که معمولاً در فصل مربوط به سوابق و مباحث نظری تحقیق تدوین می­گردند. محقق از نظر منطقی جزئیات مربوط به مسئله تحقیق خود را با گزاره­های کلی مربوطه ارتباط می­دهد و به نتیجه­گیری می­پردازد. نکتۀ قابل توجه این است که هر کدام از تحقیقات مزبور در جای خود ارزش علمی دارد.

از ویژگی­های تحقیق توصیفی این است که محقق دخالتی در موقعیت، وضعیت و نقش متغیرها ندارد و آنها را دستکاری یا کنترل نمی­کند و صرفاً آنچه را وجود دارد مطالعه کرده، به توصیف و تشریح آن می­پردازد. همچنین، تحقیقات توصیفی ممکن است به کشف قوانین و ارائه نظریه منتهی شود؛ این سخن بدان معناست که از طریق این گونه تحقیقات شناخت­های کلی حاصل می­شود؛ مثلاً وقتی ویژگی­های یک پدیدۀ خاص یا یک موضوع به دقت مطالعه و شناسایی شد، می­توان این ویژگی­ها را به موارد مشابه تعمیم داد و یک قضیة کلی ارائه نمود. همچنین، به شکل دیگری نیز امکان دستیابی به شناخت­ها و قضایای کلی از طریق تحقیقات توصیفی وجود دارد و آن استفاده از روش استقرایی است؛ بدین معنی که وقتی ویژگی یا صفتی مشترک و یکنواخت در پدیده­ها و اشیاء گوناگون تکرار و مشاهده گردید، می­توان بر اساس آن اظهار نمود و نظریه ارائه کرد؛ البته ممکن است چنین نظریه­ای در مواردی با نقیض خود روبه­رو شده، اعتبار خود را از دست بدهد، یا برعکس از پایداری برخوردار باشد.

به طور کلی، این گونه تحقیقات ارزش علمی بالایی دارد و می­تواند به کشف حقایق و ایجاد شناخت کلی و تدوین قضایای کلی در تمامی علوم و معارف بشری منجر شود، هر چند بعضی از تحقیقات توصیفی که ماهیت انفرادی و موردی دارد، به ایجاد شناخت و قضیة کلی منتهی نمی­شود. به طور کلی تحقیقات توصیفی را می­توان  به  گروه  های زیر تقسیم کرد که :

  1. تحقیق توصیفی زمینه ­یاب یا پهنانگر (تحقیق پیمایشی)

 این تحقیق به مطالعۀ ویژگی­ها و صفات افراد جامعه می­پردازد و وضعیت فعلی جامعة آماری را در قالب چند صفت یا متغیر مانند سن، جنس، وزن، درآمد، وضع زندگی، تحصیل، سواد، تأهل، برخورداری از وسیله یا امکانی خاص نظیر وسیله نقلیه، خانه و غیره مورد بررسی قرار می­دهد. گاه از تحقیقات توصیفی زمینه­یاب به تحقیقات پیمایشی نیز تعبیر می­شود که هدف آن شناخت صفات، ویژگی­ها، عقاید، نگرش­ها، رفتارها و سایر مسائل افراد یک جامعه از طریق مراجعه به آنهاست.

این تحقیقات می­تواند سطحی باشد یا عمق بیشتری داشته باشد؛ مثلاً سرشماری­های عمومی یا نمونه­ای که برای کسب اطلاع در مورد جمعیت و ویژگی­های آن و توزیع صفات بین افراد جامعه است، یا نظرخواهی­هایی که دربارة یک نامزد انتخاباتی یا نوع خاصی از کالا و خدمات انجام می­پذیرد و به پیمایش افکار عمومی معروف است بیشتر جنبة سطحی دارد. این گونه تحقیقات را ممکن است مؤسسات خاصی که حرفه­ای هستند انجام دهند یا ستاد انتخاباتی یک نامزد انتخاباتی، شرکت یا مؤسسه تولیدکنندة کالا و خدمات، یا دوایر دولتی اقدام به چنین بررسی­ها و پیمایش­هایی بنمایند؛ برای مثال، مؤسسات گالوپ، روپر، هاریس و کروسلی اقدام به چنین پیمایش­هایی می­نمایند و گاه افکار عمومی را با توجه به طبقه­بندی افراد بر حسب سن، جنس، سطح تحصیلات، شغل، سطح درآمد، محل سکونت و وابستگی­های سیاسی و حزبی مطالعه و موقعیت یک نامزد انتخاباتی را در بین مردم ارزیابی می­کنند.

در تحقیقات پیمایشی و زمینه­یابی که عمیق­تر عمل می­شود، هدف شناسایی رفتارها و انگیزة آنها در بین افراد جامعه یا گروه­های تشکیل­دهندة آن است که بر اساس اطلاعات و داده­های پیمایشی و برقراری ارتباط بین متغیرهای مختلف مثل سطح توقع رأی­دهندگان از نامزد خاص و سطح تحصیلات وی انجام می­شود و با سنجش رابطة این دو متغیر پیمایشی می­توان انگیزه رأی دادن گروه­های اجتماعی خاص با آن نامزد را تشخیص داد.

تحقیقات پیمایشی خود به سه دسته روش مقطعی، روش طولی و روش دلفی تقسیم می شود.

1-الف. روش مقطعی

این روش به منظور گردآوری داده ها درباره ی یک یا چند صفت در یک مقطع زمانی از طریق نمونه گیری از جامعه انجام می شود.

برای مثال به منظور بررسی میزان علاقه دانش آموزان سال آخر راهنمایی به ادامه تحصیل در شاخه های مختلف آموزش متوسطه، می توان از روش تحقیق پیمایشی به شیوه مقطعی استفاده نمود.

1- ب. روش طولی

در بررسی های پیمایشی طولی، داده ها در بازههای زمانی مختلف گردآوری می شوند. به این ترتیب تغییرات برحسب زمان بررسی شده و به رابطه ی بین متغیرهای از نظر تغییرات در طول زمان پی برده می شود.

سه نوع بررسی طولی را می توان نام برد. بررسی روند فرآیندها، بررسی یک گروه ویژه (یک گروه سنی یا گروه هم دوره) و بررسی یک گروه منتخب.

به عنوان مثال در«بررسی روند فرآیندها» میتوان بررسی سیر تحول ثبت نام دانشجویان دختر در آموزش عالی کشور را مورد نظر قرار داد. در مورد «بررسی یک گروه ویژه» می توان پیشرفت تحصیلی پذیرفته شدگان دانشکده ی علوم تربیتی در سال 1390 را مورد نظر قرار داد. برای بررسی «گروه منتخب» نیز این سؤال مورد نظر است که : چه تغییراتی در افراد خاص(گروه منتخب) به وجود آمده است و علت تغییرات چه بوده است؟ برای مثال بررسی عوامل مؤثر در پیشرفت تحصیلی دانشجویان سهمیه ای رشته های مهندسی ورودی1390 دانشگاه تهران را می توان نمونه ای از موضوعات این نوع تحقیق نامید.

1- ج. روش دلفی

زمانی که بخواهیم در مورد اتفاق نظر یک جمع درباره موضوعی خاص به بررسی بپردازیم، از روش دلفی استفاده می کنیم.

برای مثال به منظور بررسی نظر هیئت علمی دانشکده علوم تربیتی در مورد مشکلات این رشته در دانشگاه ها، می توان این روش را بکار برد. برای این منظور اولین قدم آن است که مجموعه ای از سؤالات در مورد مسائل تهیه کرد و آن را برای تمام اعضای هیئت علمی ارسال نمود و از آنان خواست که درجه اهمیت هر یک را تعین نمایند. در مرحله دوم پرسشنامه ای براساس رتبه بندی بدست آمده تهیه می شود و از پاسخگویان درخواست می شود در صورتیکه نظراتشان با رتبه بندی بدست آمده مغایرت دارد، توجیه خود را ارائه نمایند. به این ترتیب می توان به یک توافق از نقطه نظری تشخیص مسائل یاد شده دست یافت.

2- اقدام پژوهی

هدف این دسته از پژوهش های آموزشی، توصیف شرایط یا پدیده های مربوط به نظام آموزشی می باشد. به طور کلی می توان گفت که اقدام پژوهی شامل چهار مرحله است، تشخیص و برنامه ریزی، اقدام برای رفع مشکل، مشاهده به منظور نمایان ساختن میزان تغییرات انجام شده جهت رفع مشکل و آخرین مرحله تحلیل و تعدیل می باشد. این نوع پژوهش با فرآیندها سروکار دارد تا برون دادها و پیامدها.

علاوه برآن پژوهشگری که به انجام اقدام پژوهی می پردازد درصدد آزمون فرضیه نمی باشد. زیرا در تحلیل داده ها پژوهشگر مترصد آن است که در نهایت بتواند فرایند ها را با یکدیگر مرتبط ساخته و معنایی مشخص را بدست آورد.

3- بررسی موردی

در این روش پژوهشگر به انتخاب یک «مورد» پرداخته و آن را از جنبه های مختلف بررسی می کند. این مورد می تواند یک واحد و یا سیستم با حد و مرز مشخص و متشکل از عناصر و عوامل متعدد و مرتبط به هم باشد. از این جمله در تعلیم و تربیت می توان هر یک از عوامل نظام آموزشی مانند دانش آموز، معلم، برنامه درسی و … را نام برد. هدف کلی در این روش مشاهده تفصیلی ابعاد «مورد» تحت مطالعه و تفسیر مشاهده ها از دیدگاه کل گرا است. از این رو مطالعه موردی بیشتر به روش کیفی و با تأکید بر فرایندها و درک و تفسیر آن ها انجام می شود.

انجام پژوهش به کمک روش مطالعه موردی شامل چهار مرحله است : بیان مسئله و انتخاب «مورد»(واحد تحلیل) ، انجام عملیات میدانی(گردآوری داده ها)، سازماندهی داده ها و تدوین گزارش. توجه پژوهشگر در مطالعه موردی بر یک «مورد» متمرکز است. اما ممکن است این واحد متشکل از رویدادهای متعدد و افراد مختلف باشد و یا از فرآیندهای گوناگون تشکیل شده باشد. در اینصورت ضروری است که از اجزای تشکیل دهنده ی «واحد تحلیل» نمونه گیری شود.

4- روش تحقیق همبستگی

در این نوع تحقیق رابطه ی بین متغیرها براساس هدف تحقیق تحلیل می گردد. تحقیقات همبستگی را می توان برحسب هدف به سه دسته تقسیم نمود: مطالعه همبستگی دو متغیری، تحلیل رگرسیون و تحلیل ماتریس همبستگی یا کواریانس.

در مطالعات همبستگی دو متغیری هدف بررسی رابطه دوبه دوی متغیرهای موجود در تحقیق است. در تحلیل رگرسیون هدف پیش بینی یک یا چند متغیر وابسته (ملاک) با توجه به تغییرات متغیرهای مستقل (پیش بین) است.

در برخی دیگر از تحقیقات نیز از مجموعه همبستگی های دو متغیری متغیرهای مورد بررسی در جدولی به نام ماتریس همبستگی یا کواریانس استفاده می شود. از جمله چنین تحقیقاتی می توان به تحلیل عاملی و معادلات ساختاری اشاره نمود. در تحلیل عاملی هدف تلخیص مجموعه ای از داده ها یا رسیدن به متغیرهای مکنون (سازه) بوده و در مدل معادله ساختاری هدف آزمودن روابط ساختاری مبتنی بر نظریه ها و یافته های تحقیقاتی موجود است.

5- روش تحقیق پس رویدادی (علّی-مقایسه ای)

این روش به تحقیقاتی اطلاق می شود که در آن ها پژوهشگر با توجه به متغیر وابسته به بررسی علل احتمالی وقوع آن می پردازد. روش تحقیق علی-مقایسه ای از نوع تحقیقات گذشته نگر بوده و از آنجایی که علت و معلول (متغیر مستقل و وابسته) پس از وقوع مورد بررسی قرار می گیرند، به آن روش پس رویدادی نیز گفته می شود. از جمله تحقیقات پس رویدادی می توان به پژوهش هایی در مورد علل عقب ماندگی یا پیشرفت تحصیلی کودکان اشاره نمود.

در این تحقیقات دستکاری شرایط بوجود آورنده و علل احتمالی عقب ماندگی یا پیشرفت در اختیار محقق نبوده است. محقق صرفا این افراد را شناسایی کرده و بعضی از ویژگی های شخصی یا الگوهای رفتاری آن ها را مشاهده می کند.

در آینده هر یک از این روشها به صورت مبسوط و کاربردی در این سایت بحث خواهند شد.

منابع :

روش های تحقیق در علوم رفتاری / نوشته ی دکترزهره سرمد، دکترعباس بازرگان و دکترالهه حجازی/ نشر آگاه.

حافظ نیا، محمد رضا.(1385). مقدمه ای بر روش تحقیق در علوم انسانی . تهران: انتشارات سمت.

مقاله نویسی، پایان نامه نویسی

متغیر و انواع آن در پژوهش

متغیر و انواع آن در پژوهش

متغیر (variable) هر عامل، خصیصه یا شرطی است که با مقادیر یا انواع مختلف در گروهی از افراد یا اشیاء وجود دارد. متغیر را ویژگی قابل اندازه گیری دانست که تغییر می کند.  یا ویژگی و صفتی که بین افراد جامعه مشترک بوده، می تواند مقادیر کمی و ارزش های متفاوتی را داشته باشد

یک آزمایش یا تحقیق دارای سه نوع متغیر اصلی می باشد. متغیرهای مستقل، وابسته و متغیرهای کنترل شده.
بنابراین در یک تعریف ساده می توان متغیر را هر ویژگی قابل اندازه گیری دانست که تغییر می کند. متغیر ممکن است از گروهی به گروه دیگر، از شخصی به شخص دیگر، از چیزی به چیز دیگر، از زمانی به زمان دیگر تفاوت داشته باشد.
محققان متغیرها را در شش گروه اصلی طبقه بندی کردند:

  1.  متغیر مستقل ( Independent variable )
  2. متغیر وابسته ( Dependent variable )
  3.  متغیر میانجی یا تعدیل کننده ( Mediator vartiable )
  4. متغیر کنترل ( Control vartiable )
  5.  متغیر مداخله‌گر ( Intervening vartiable )
  6. متغیر بیرونی (extraneous variables)

متغیر ها بر اساس مبانی مختلفی طبقه بندی می شوند. در زیر چند طبقه می آید:

الف: انواع متغیرها بر اساس ارزش : سه دسته اند:

  1. متغیر کمی (Quantitative variable): دسته وسیعی از متغیرها است و شامل متغیرهای قابل شمارش یا دارای مقدار عددی است. متغیرهای طبقه ای، رتبه ای و نسبتی در این دسته قرار می گیرند  مانند (قد، وزن، تعداد و …) که خود به دو دسته کمی متصل (مانند طول ، وزن) و کمی منفصل که مقادیری که می پذیرند اعشار پذیر نیست مانند تعداد دانش آموز یا کلاس و … تقسیم می شوند.
  2. متغیر کیفی (Qualitative variable): دسته وسیعی از متغیرها است که قابل شمارش نیستند (مقداری عددی ندارند). مقادیر عددی نمی گیرند بلکه ارزش های کیفی می پذیرند.  متغیرهای اسمی و ترتیبی در این گروه قرار می گیرند.
  3. متغیر های دو وجهی: بین کمی و کیفی قرار دارند یعنی هم ارزش کیفی به خود می گیرند و هم مقادیر کیفی مانند مدرک تحصیلی ، درآمد و …

ب- انواع متغیر ها بر اساس رابطه بین آن ها:

1- متغیر مستقل یا پیشبین (independent variables)

متغیر مستقل (independent variables) متغیری است که محقق روی آن کنترل دارد. این کنترل ممکن شامل دستکاری متغیرهای موجود (مثل دستکاری روش تدریس موجود) یا ایجاد تغییرات جدید (مثل اتخاذ یک روش تدریس کاملا جدید) باشد. به هر حال محقق انتظار دارد که دستکاری متغیر مستقل روی متغیر وابسته (یا رابطه آن با متغیر وابسته) تاثیر بگذارد و تغییراتی در متغیر وابسته ایجاد کند.

2- متغیر های تابع یا وابسته یا ملاک  (dependent variables)

 برآیند آزمایش است. محقق با دستکاری متغیر مستقل، تاثیر آن بر متغیر وابسته را مشاهده می کند. نشانگر تاثیر دستکاری یا اعمال متغیر مستقل می باشد. متغیر وابسته در یک تحقیق متغیری است که در اثر دستکاری متغیر مستقل تغییر می کند. متغیر وابسته، متغیر اصلی مورد توجه محقق است. این متغیر، متغیر پاسخ، برون­داد یا ملاک است و عبارت است از وجهی از رفتار یک ارگانیسم که تحریک شده است. متغیر وابسته، مشاهده یا اندازه ­گیری می­شود تا تأثیر متغیر مستقل بر آن معلوم و مشخص شود. هدف محقق آن است که تغییرپذیری متغیر وابسته را تشریح و پیش­بینی کند. این متغیر از طریق متغیر مستقل پیش­ بینی می­شود. از طریق تجزیه و تحلیل متغیر وابسته امکان یافتن پاسخ­ ها یا راه ­حل ­هایی برای مسئله ایجاد می­شود. محقق قصد دارد این متغیرها را و همین­طور سایر متغیرهای تأثیرگذار بر آن را به صورت کمّی و سنجش ­پذیر درآورد.

3- متغیر های میانجی یا واسطه (moderator variables) 

متغیر میانجی  (moderator variables) متغیری است که بخشی یا همه ی اثر متغیر مستقل بر متغیر وابسته از طریق آن انتقال پیدا می کند. اگر همه ی این اثر از طریق متغیر واسط انتقال پیدا کند میانجی کامل و اگر فقط قسمتی از این اثر از طزیق متغیر میانجی انتقال پیدا کند به آن میانجی جزئی می گویند. مانند در رابطه بین اثر رضایت شغلی بر فرسودگی ممکن است متغیر تعهد سازمانی نقش میانجی داشته باشد.

ج- انواع متغیر بر اساس نقش آن ها در تحقیق عبارتند از:

  1. متغیر های علی (همان متغیرهای مستقل یا غیر وابسته) که به عنوان عامل به وجود آورنده ی یک پدیده مورد مطالعه قرار می گیرند.
  2. متغیر های توصیفی: این متغیر ها مبین صفات و ویژگی های یک پدیده یا شی ء هستند و در واقع وضع آن را توضیح می دهند و در تحقیقات توصیفی و حتی سایر انواع تحقیق در شناخت وضعیت شی ء یا پدیده نقش مهمی دارند، این ها ممکن است از نوع کمی یا کیفی باشند؛ مانند وضع سنی، وضع تحصیلی، وضع سواد، وضع درآمد و …

د- متغیرهای دویا چند ارزشی: بر اساس تعداد ارزش یا عددی که به خود می گیرند به دو دسته دو ارزشی و چند ارزشی تقسیم می شوند.  1- متغیر های دو ارزشی  2- متغیر های چند ارزشی

ه- متغیر های جانبی:

این متغیر ها موضوع اصلی تحقیق را تشکیل نمی دهند بلکه در صحنه ی تحقیق به شکل های مختلف حضور دارند و محقق اقداماتی را در مورد آن ها انجام می دهد. عبارتند از

1- متغیر تعدیل گر : این متغیر مستقیما بر متغیر وابسته اثر ندارد و همچنین در مورد اثر متغیر مستقل بر وابسته نیز نقشی ندارد. بلکه بر جهت و شدت رابطه بین متغیر مستقل و وابسته اثر می گذارد. پس عاملی است که محقق آن را انتخاب می کند تا مشخص کند که آیا تغییر آن موجب تغییر همبستگی بین متغیرهای مستقل و وابسته می شود.  نمونه معمول و رایج متغیرهای تعدیل کننده شامل سن، جنس، فرهنگ و سایر متغیرهای جمعیت شناختی یا دموگرافیک است که محقق اندازه گیری کرده و در تجزیه و تحلیل خود لحاظ می کند.

2- متغیرهای کنترل (control variables)

متغیر کنترلی (control variables) متغیری است که به شیوه ای در پژوهش کنترل می شود. یادگیری زبان و تدریس زبان یک فرآیند خیلی پیچیده است. در یک مطالعه امکان لحاظ کردن تک تک متغیرها وجود ندارد. بنابراین، متغیرهایی که بطور خاص در یک مطالعه اندازه گیری نمی شوند، در بین نمونه ها ثابت، خنثی یا توزیع شده نگهداری شده یا حذف می شوند؛ بدینوسیله از تاثیر و سوگیری بر متغیرهای دیگر جلوگیری می شود. متغیری که به این شکل کنترل شود، متغیر کنترلی نامیده می شود.

در تحقیقات آزمایشی متغیر کنترل عاملی است که در پژوهش بایستی ثابت نگهداشته شود. مثلا در بررسی تاثیر نور بر رشد گیاهان بایستی متغیر نوع خاک را ثابت نگه داشت.

متغیر مداخله گر (intervening variables) به فرآیندهای انتزاعی اطلاق می شود که مستقیما قابل مشاهده و اندازه گیری نیستند اما با متغیرهای مستقل و وابسته تحقیق ارتباط دارند. متغیر مداخله گر متغیری است که ممکن است روی نتایج تحقیق یا روی تاثیر متغیر مستقل بر متغیر وابسته اثر بگذارد، اما محقق نمی تواند آن را مشاهده یا اندازه گیری کند. مثلا در زبان آموزی و تدریس زبان خارجی، معمولا متغیر مداخله گر در ذهن نمونه ها وجود دارد که می تواند شامل فرآیندهای یادگیری زبان باشد که محقق نمی تواند در آنها دخلی داشته باشد. مثلا اگر روش تدریس خاصی متغیر مستقل و تسلط بر قیدها متغیر وابسته باشد، پس فرآیندهای یادگیری زبان نمونه ها یک متغیر مداخله گر است که محقق نمی تواند ببیند یا اندازه گیری کند.

متغیر بیرونی (extraneous variables)

متغیر بیرونی (extraneous variables) یا متغیر مخدوش کننده (confounding variables) آندسته از عواملی است که در محیط پژوهش ممکن است روی متغیر یا متغیرهای وابسته مطالعه تاثیر داشته باشند، اما قابل کنترل نباشند. متغیر بیرونی یا مخدوش کننده برای نتیجه تحقیق خطرناک است. ممکن است به روایی و پایایی نتایج صدمه بزند، چه روی متغیر مستقل یا متغیر وابسته تاثیر بگذارد یا روی متغیرهای تعدیل کننده. متغیرهای بیرونی را نمی توان کنترل کرد، اما بایستی به نوعی در مطالعه لحاظ شده و در تفسیر نتایج در نظر گرفته شوند. معمولا برای کنترل متغیرهای مخدوش کننده در یک مطالعه، محققان سعی می کنند طوری نمونه گیری کنند که سطح متغیرهای مخدوش کننده در گروه های مطالعه یکسان باشد و یا نمونه های دارای متغیر مخدوش کننده را از مطالعه کنار می گذارند.

سایر انواع متغیر

به هر حال با توجه به رشته، نوع کاربرد، ماهیت مفهوم؛ انواع مختلفی از متغیرها معرفی شده است. که در زیر تنها تعریف هر یک آورده می شود. در حالی که در جبر و ریاضی متغیر چیزی است که مقدار آن نامعلوم یا مجهول است، در آمار متغیرهای زیادی وجود دارد.

متغیر اسمی (Nominal variable): نام دیگری برای متغیر طبقه ای است.

متغیر مخدوش کننده (Confounding variable): متغیر مازادی که دارای تاثیر پنهان بر نتایج آزمایش است.

متغیر ترتیبی (Ordinal variable): شبیه به متغیر طبقه ای است، اما ترتیب مشخصی دارند. مثل سطح درآمد کم، متوسط و بالا را می توان یک متغیر ترتیبی در نظر گرفت.

متغیر گسسته (Discrete variable): متغیری است که دارای مقادیر گسسته یا مشخص است. مثلا تعداد ماشین های یک پارکینگ یا تعداد بچه های یک خانوار.

متغیر رتبه ای (ranked variable): نوعی متغیر ترتیبی است که در هر نقطه داده می تواند یک رتبه داشته باشد (اولین، دومین، سومین و غیره)

متغیر طبقه ای (Categorical variable): متغیرهایی است که می توان آن را طبقه بندی یا دسته بندی کرد. مثلا متغیر خمیر دندان را می توان به برندهای مختلف طبقه بندی کرد مثل خمیر دندان کلگیت یا آکوافرش

متغیر مستقل (Independent variable): متغیری است که تحت تاثیر محقق قرار نمی گیرد. یعنی محقق نمی تواند روی متغیر مستقل تاثیر بگذارد. معمولا متغیر مستقل در محور ایکس آورده می شود.

متغیر اندازه گیری (measurement variable): متغیری است که عدد یا مقداری با آن می آید مثل مقدار چیزی یا شماره چیزی.

متغیر نسبتی (Ratio variables): شبیه به متغیر فاصله ای است، اما دارای صفر معنادار است.

متغیر پیوسته (Continuous variable): متغیری است که می تواند مقادیر بی نهایت به خود بگیرد مثل متغیر زمان یا متغیر وزن

متغیرهای تصادفی (Random variables): متغیرهای مرتبط با پروسه های تصادفی است و عددی به برآیند وقایع تصادفی اختصاص می دهند.

منبع:

حافظ نیا، محمد رضا.(1385). مقدمه ای بر روش تحقیق در علوم انسانی. تهران: انتشارات سمت.

تحلیل آماری

ضریب کاپای کوهن و محاسبه آن در Spss و نرم افزار کیفی Nvivo

ضریب کاپای کوهن

یکی از مواردی که در تحقیقات کیفی باید با آن توجه کرد پایایی می باشد، پایایی در تحقیقات کیفی بر اساس اندازه توافق (بین کد گذاران) سنجیده می شود. شاخصی که به وسیله آن اندازه توافق یا به عبارت دیگر پایایی تحقیقات کیفی  سنجیده می شود، ضریب کاپای کوهن (Cohen’s kappa coefficient)نامیده می شود. پس آن‌چه که در ضریب کاپای کوهن به دنبال آن هستیم ارزیابی اندازه توافق بین دو فرد، پدیده و یا منبع تصمیم‌گیری است که هر یک به صورت جداگانه دو کمیت اصلی ما را مورد اندازه‌گیری قرار داده‌اند.

ضریب کاپا و تحلیل آماری مبتنی بر آن اندازه‌ای عددی بین ۱- تا ۱+ است، که هر چه به ۱+ نزدیکتر باشد بیانگر وجود توافق متناسب و مستقیم می‌باشد. اندازه‌های نزدیک به ۱- نشان‌دهنده وجود توافق وارون و عکس و اندازه‌های نزدیک به صفر عدم توافق را نشان می‌دهد. به عنوان مثال در نظر بگیرید که مصاحبه ای توسط دو نفر به صورت جداگانه  کد گذاری می شود، اگر واحد تحلیل در این پژوهش جمله باشد و آن ها جمله ای را کد گذاری کنند میزان توافق بین آن ها مهم می باشد، و این سوالات مطرح می شود آیا هر دو نفر این جمله را کدگذاری کرده اند؟ آیا آن ها جمله را تحت یک مضمون کد گذاری کرده اند یا اینکه مضمون های آن ها متفاوت می باشد؟   محقق با استفاده از ضریب کاپا می‌تواند به ارزیابی درجه و میزان توافق این دو کدگذار بپردازد.   مثال دیگر این است که محققی مصاحبه ای را در دو شرایط مختلف کدگذاری کرده باشد. مثلا اگر متن مصاحبه شده با یک فرد را دوبار توسط یک کدگذار کدگذاری کرده باشد ( یکبار قبلاً از آشنایی کدگذار  با مصاحبه شونده و دفعه دیگر بعد از آشنایی کد گذار با مصاحبه شوند) . ممکن است این سوال برایش پیش بیاید که میزان توافق بین کدها در این دو مرحله کد گذاری به چه میزان می باشد.

محاسبه ضریب کاپای کوهن

جاکوب کوهن)۱۹۶۰(  شاخص کاپا را معرفی کرد که شباهت زیادی به پی اسکات دارد.

kappa = Pi = (PAo – PAE)/ (1 – PAE )

مقدار PAo نمایانگر میزان توافق دو ارزیاب است.

مقدار PAE نیز نمایانگر میزان توافق مورد انتظار است.

ضریب کاپای کوهن و Pi اسکات در نحوه محاسبه توافق مورد انتظار با هم متفاوت هستند. در حالیکه در فرمول pi اسکات نسبت های مشاهده شده در هر یک از ارزش های یک طبقه به توان ۲ می رسد، در فرمول کاپا، نسبت یک ارزش خاص در یک طبقه که به وسیله کدگذار استفاده شده است، در نسبت استفاده از همان ارزش به وسیله کدگذار دوم ضرب می‌شود. این نسبت ها سپس با هم جمع می‌شوند تا توافق مورد انتظار به دست آید. چنانچه مقدار این ضریب از 6/0  بیشتر باشد پایایی وجود دارد.

محاسبه ضریب کاپای کوهن  در نرم افزار کمی  Spss

فرض کنید از والدین و معلمان این سوال می شود که آیا با تنبیه بدنی در مدارس موافق هستید یا نه؟ بعد از جمع آوری داردها در  spss اگر موافق باشند نمره 1 و اگر مخالف باشند نمره صفر می دهیم. حال برای بررسی میزان این توافق و معناداری آن در این نرم افزار باید مسیر زیر را طی کنیم.

Analyze → Descriptive Statistics → Cross Tabs

در پنجره باز شده یکی از گروهها را به ردیف  Ros(s) و دیگری را به  Column(S) انتقال می دهیم و از تب Statistics با انتخاب ضریب Kappa، نتیجه مورد نظر ارائه می شود.برای مشاهده ی دقیق این عمل و تفسیر آن درSpss توصیه می شود فیلم زیر را مشاهده نمایید.

محاسبه ضریب کاپای کوهن  در نرم افزار کیفی  Nvivo

برای بررسی میزان توافق بین کد گذاران نرم افزار کیفی  Nvivo از منوی  Explore  باید گزینه Coding cpmparison  انتخاب شود و  در پنجره باز شده گروه کد گذارها را انتخاب و گزینه Display Kappa Coefficient را انتخاب کنیم.

برای مشاهده ی دقیق این عمل و تفسیر آن در Nvivo  توصیه می شود فیلم زیر را مشاهده نمایید.

تحلیل آماری

An introduction to research methods

An introduction to research methods

Research methods are specific procedures for collecting and analyzing data. Developing your research methods is an integral part of your research design. When planning your methods, there are two key decisions you will make.

First, decide how you will collect data. Your methods depend on what type of data you need to answer your research question:

ادامه‌ی خواندن
مقاله نویسی، پایان نامه نویسی

ابعاد و انواع عمده تحقیقات اجتماعی

ابعاد و انواع عمده تحقیقات اجتماعی

براساس نوع استفاده

بنیادی (پایه ای) Basic

کاربردی Applied

• ارزیابی  Evaluation

• اقدام پژوهی Action

• تأثیرات اجتماعی Social Impact

هدف تحقیق

کاوش کردن  Explore
توصیف کردن   Describe

توضیح Explain

در داخل یا خارج مورد (Case )

تحقیق موردی Case Study Research

تحقیق  غیر موردی  cross Case Research

براساس زمان مورد بررسی  

مقطعیCross-Sectional

طولی Longitudinal

• سری زمانی Time series

• پنل Panel

• گروه سنی  Cohort

مطالعه موردی Case Study

تکنیک های جمع آوری داده ها

اطلاعات کمی

• آزمایش (Experiment (

• نظر سنجی(Survey )

• غیر واکنشی (تحلیل محتوا ، تجزیه و تحلیل ثانویه،  آمار موجود) (content analysis, secondary

analysis, existing statistics)

داده های کیفی

• زمینه یابی (مردم نگاری ، مشاهده شرکت کنندگان)

• تاریخی – مقایسه ای

منبع:

W. Lawrence Neuman.(2014). Social Research Methods: Qualitative and Quantitative Approaches. Seventh Edition. Edinburgh Gate,  Harlow ,Essex CM20 2JE. www.pearsoned.co.uk

تحلیل آماری

یاد آورنویسی ( Memos) در گراندد تئوری چیست؟

یاد آورنویسی ( Memos) در گراندد تئوری چیست؟

پژوهش کیفی یک سفر تکاملی است . پژوهشگر باید انتظار شکل گیری ایده های متفاوت و تغییر در جهت های عملکردی را داشته باشد. این تفاوت ها از طریق یادآور نویسی قابل تشخیص و اثرگذاری هستند. یادآورنویسی فرآیندی است که وقایع و افکار و تغییرات آنها را با رعایت ترتیب زمانی و با توجه به دلایل و شرایط، بدون سبک نوشتاری خاص، ثبت می کند. یادآورنویسی، ثبت یادآورهای فکورانه در مورد آن چیزی است که محقق از داده ها می آموزد. یادآورنویسی نوعی باز اندیشی است و برای انعکاس و شرح معانی منسوب به کدهای مربوط به شرکت کنندگان و پژوهشگر؛ برای روشن شدن، مرتب نمودن و گسترش ایده ها و برای ثبت نقل قول ها یا عبارات مهم، برای شناسایی روابط بین کدها و فرضیه های مربوط به یک موضوع نوشته می شوند(رزاقی و دیگران، 1394). چارماز[1] ( 2006 ) ممو را نوشتن آزاد توصیف می کند یعنی هر چه به ذهن شما می آید بدون محدودیت بنویسید.

پس بطور خلاصه : پس می توان گفت یادآورنویسی ها (مموها) مکتوبات شخصی شما هستند، یعنی محقق باید ایده ها، اندیشه و افکار خود را در جریان پژوهش باید یادداشت کند و به مرور این ایده ها  را در راستای رسیدن به تحلیل نهایی پرورش دهد.  یادآور نویسی  ( Memos ) در پژوهش های کیفی کاربرد زیادی دارند و ابزاری موثر است که می تواند به منظور غنی شدن تجربه پژوهشی، در همه روش های کیفی مورد استفاده قرار گیرد. پژوهشگران مطالعات کیفی با داشتن دید جامع پیرامون یادآورنویسی می توانند به داده ها و جهانی که داده ها از بستر آن تولید شده است صادق بمانند و روایی و پایایی پژوهش خود را ارتقا دهند(رزاقی و دیگران، 1394).

منابع:

رزاقی، نغمه  و دیگران(1394). یادآور و یادآورنویسی در تحقیقات کیفی: مطالعه مروری. فصلنامه تحقیقات کیفی در علوم سلامت، سال چهارم شماره ۲ (پیاپی ۱۴، تابستان ۱۳۹۴).

  • تحلیل داده های آماری برای پایان نامه و مقاله نویسی تحلیل داده های آماری شما با نرم افزارهای کمی و کیفی ،مناسب ترین قیمت و کیفیت عالی انجام می گیرد.

نرم افزار های کمی: SPSS- PLS – Amos

نرم افزار های کیفی: Maxquda & Nvivo

تعیین حجم نمونه با:Spss samplepower

روش های تماس:

Mobile : 09102194672

Telegram: @abazizi

در این سایت انواع پرسشنامه ارائه می گردد. برای مشاهده لیست همه ی  پرسشنامه های استاندارد لطفا همین جا روی پرسشنامه استاندارد  کلیک فرمایید.


[1] – Charmaz

تحلیل آماری

مطالعه رایگان کتاب گراندد تئوری (یک تمرین عملی) بریکز و میلس

یکی از کتاب های خوب در زمینه پژوهش کیفی  گراندد تئوری از بریکز و میلس  است .

از اینجا: مطالعه  رایگان کتاب گراندد تئوری (یک تمرین عملی) بریکز و میلس  را انجام دهید.

توجه: برای دانلود رایگان  مطابق تصویر بالا عمل کنید یا اینکه فیلم آموزشی زیر را مشاهده کنید.

  • تحلیل داده های آماری برای پایان نامه و مقاله نویسی تحلیل داده های آماری شما با نرم افزارهای کمی و کیفی ،مناسب ترین قیمت و کیفیت عالی انجام می گیرد.

نرم افزار های کمی: SPSS- PLS – Amos

نرم افزار های کیفی: Maxquda & Nvivo

تعیین حجم نمونه با:Spss samplepower

روش های تماس:

Mobile : 09102194672

Telegram: @abazizi

در این سایت انواع پرسشنامه ارائه می گردد. برای مشاهده لیست همه ی  پرسشنامه های استاندارد لطفا همین جا روی پرسشنامه استاندارد  کلیک فرمایید.